ԲՆՈՒԹՅՈՒՆ ԿԵՆՍԱԲԱՆՈՒԹՅՈՒՆ ՊԱՏՄՈՒԹՅՈՒՆ

Ինչպե՞ս են մեր նախնիները կերակուր պատրաստել նախքան կրակի գյուտը

Բազմաթիվ ուսումնասիրությունների արդյունքում գիտնականներն ապացուցել են, որ մեր նախնիները կրակ օգտագործել սովորել են շուրջ մեկ միլիոն տարի առաջ: Այդ շրջանում բանական մարդու (Homo sapiens) տեսակը դեռևս չէր ձևավորվել, և հոմինիդները (Hominidae) կրակ էին ստանում միայն պատակական հրդեհի դեպքում։ Հետագայում նրանք սովորեցին ինքնուրույն կրակ վառել և խարույկներն օգտագործել ցուրտ եղանակներին տաքանալու և սնունդ պատրաստելու համար: Ենթադրվում […]

ԱՌՈՂՋՈՒԹՅՈՒՆ ԱՐՀԵՍՏԱԿԱՆ ԲԱՆԱԿԱՆՈՒԹՅՈՒՆ ԲԱՐՁՐԱԳՈՒՅՆ ՏԵԽՆՈԼՈԳԻԱ ԿԵՆՍԱԲԱՆՈՒԹՅՈՒՆ

Նոր ալգորիթմը կանխատեսում է դեղամիջոցների կողմնակի ազդեցությունները՝ վաճառքի հանվելուց առաջ

Լոնդոնի համալսարանի Արքայական Հալովեյ քոլեջի (Royal Holloway) գիտնականները մշակել են նոր ալգորիթմ, որով հնարավոր կլինի կանխատեսել դեղերի կողմնակի ազդեցությունները՝ նախքան դրանց շուկա դուրս գալը: Ալգորիթմի հիմքում նույն սկզբունքն է, որով ֆիլմերը առաջարկվում են մարդկանց։ Այս մասին հայտնում է քոլեջի մամլո ծառայությունը: Մեքենայական ուսուցման այս մոտեցումն առաջինն է իր տեսակի մեջ: Այն կկարողանա կանխատեսել, թե տվյալ […]

ԱՌՈՂՋՈՒԹՅՈՒՆ ԲԱՐՁՐԱԳՈՒՅՆ ՏԵԽՆՈԼՈԳԻԱ ԿԵՆՍԱԲԱՆՈՒԹՅՈՒՆ

Նոր կենսասենսորները կաշխատեն մարդու էներգիայի հաշվին և կարիք չեն ունենա արտաքին լիցքավորման

Ներկայումս մարդու առողջության վերահսկման ամենահեռանկարային մեթոդներից մեկը մարմնում կենսասենսորներ կրելն է, որոնք իրական ժամանակում կարող են ճշգրիտ տեղեկատվություն տրամատրել վերջինիս առողջական վիճակի մասին։ Սակայն այս սարքերում էլեկտրաէներգիայի մատակարարումը սովորաբար պահանջում է համեմատաբեր մեծ ծավալ ունեցող մարտկոցներ։ Ընդ որում վերալիցքավորման ժամանակ դրանք ընդհանրապես չեն կատարում իրենց գործառույթները: Փենսիլվանիայի համալսարանից (ԱՄՆ) գիտնականների մի խումբ ենթադրում է, որ […]

ԱՌՈՂՋՈՒԹՅՈՒՆ ԲԱՐՁՐԱԳՈՒՅՆ ՏԵԽՆՈԼՈԳԻԱ ԲՆՈՒԹՅՈՒՆ ԿԵՆՍԱԲԱՆՈՒԹՅՈՒՆ

Neuralink-ը ներկայացրել է մարդկանց չիպավորող ռոբոտին

Իլոն Մասկի նեյրոնային տեխնոլոգիաների Neuralink ստարտափը վերջերս ցույց տվեց ուղեղի մեջ ներդրման համար նախատեսված չիպը, որը ներկայումս զարգացման փուլում է: Չիպը և դրան կապված ավելի քան 1000 լարերը ներդրվելու են վիրաբուժական եղանակով՝ հատուկ ռոբոտի միջոցով, ինչի շնորհիվ հնարավոր կլինի խուսափել գլխուղեղի կամ արյան անոթների վնասումից։ Ըստ Մասկի, այս գործընթացը կտևի մի քանի ժամ, որից հետո […]

ԱՌՈՂՋՈՒԹՅՈՒՆ ԲՆՈՒԹՅՈՒՆ ԿԵՆՍԱԲԱՆՈՒԹՅՈՒՆ

Լեզուն սովորելու և հասկանալու համար երեխաներն օգտագործում են ուղեղի երկու կիսագնդերը

Ջորջթաունի համալսարանի (ԱՄՆ, Վաշինգտոն) նեյրոկենսաբանները պնդում են, որ նորածիններն ու փոքր երեխաներն ունեն կոգնիտիվ գերընդունակություններ: Մինչդեռ մեծահասակները յուրաքանչյուր առանձին նեյրոնային խնդրի համար օգտագործում են իրենց ուղեղի կիսագնդերից մեկում տեղակայված հատուկ հատվածը, երեխաները նույնն անելու համար օգտագործում են երկու կիսագնդերը: Այս բացահայտումը, հնարավոր է, նաև մատնանշում է այն պատճառը, թե ինչու են երեխաները նյարդային համակարգի վնասվածքներից […]

ԲԱՐՁՐԱԳՈՒՅՆ ՏԵԽՆՈԼՈԳԻԱ ԲՆՈՒԹՅՈՒՆ ԿԵՆՍԱԲԱՆՈՒԹՅՈՒՆ

Ամերիկացի գիտնականներին հաջողվել է կլոնավորել 22 տարի առաջ սատկած Պրժևալսկու ձիուն

Քուռակը ծնվել է օգոստոսին Տեխասի անասնաբուժական կլինիկայում: Այն կլոնավորվել է 1998 թվականներին սատկած Պրժեվալսկի ձիու սառեցված գենետիկական նյութից։ Քուռակը լիովին առողջ է ծնվել և ապագայում կկարողանա սերունդ տալ: Այս մասին տեղեկանում ենք Սան Դիեգոյի (ԱՄՆ) կենդանաբանական այգու մամլո ծառայության տարածած հայտարարությունից։ Նյութը, որը սառեցվել էր շուրջ 40 տարի առաջ, պահվում էր Սան Դիեգոյի կենսաբանկում։ Փորձի […]

ԱՌՈՂՋՈՒԹՅՈՒՆ ԿԵՆՍԱԲԱՆՈՒԹՅՈՒՆ

Հաստատվել է խմելու ջրի մեջ լիթիումի առկայության և ինքնասպանությունների վիճակագրության միջև կապը

Հոգեմետ դեղամիջոցներում օգտագործվող մետաղը խմելու ջրի միջոցով կարող է չափելի ազդեցություն ունենալ մարդկանց տրամադրության, հոգեկան վիճակի և նույնիսկ՝ ինքնասպանության մտքերի վրա: Ժամանակակից տեխնիկայում ամենակիրառական մետաղներից մեկը՝ Լիթիումը, որը միաժամանակ ամենաթեթև մետաղն, այժմ լայնորեն կիրառվում է ոչ միայն մարտկոցների, լազերների և այլ սարքավորումների արտադրության, այլև՝ բժկության մեջ․ լիթիումի պատրաստուկները լայնորեն կիրառվում են հոգեպես անառողջ մարդկանց վիճակը […]

ԱՌՈՂՋՈՒԹՅՈՒՆ ԲԱՐՁՐԱԳՈՒՅՆ ՏԵԽՆՈԼՈԳԻԱ ԿԵՆՍԱԲԱՆՈՒԹՅՈՒՆ

Սմարթֆոններից կախվածությունն առավել հաճախ հանդիպում է թերարժեքության զգացում ունեցող մարդկանց մոտ

Վերջին տարիներին հոգեբանների շրջանում սկսել է կիրառվել նոմոֆոբիա եզրույթը  (անգլ.՝ Nomophobia, no mobile-phone phobia (ֆոբիա՝ առանց բջջային հեռախոսի) արտահայտությունից), որը բնութագրում է տագնապային այնպիսի վիճակ, որն առաջանում է, երբ մարդը որոշ ժամանակով մնում է առանց իր սմարթֆոնի կամ առանց դրա դուրս է գալիս տանից: Թերևս, հարկ է նշել, որ նոմոֆոբիան դեռևս գրանցված չէ Ամերիկայի հոգեբույժների ասոցիացիայի կողմից ընդունված […]

ԱՌՈՂՋՈՒԹՅՈՒՆ ԲՆՈՒԹՅՈՒՆ ԿԵՆՍԱԲԱՆՈՒԹՅՈՒՆ

24,000 երազների լայնածավալ ուսումնասիրությունը ցույց է տվել, որ դրանք իրականության շարունակությունն են

Որտեղի՞ց են առաջանում երազները,- այս հարցը հազարամյակներ շարունակ հետաքրքրում է մարդկությանը։ Հնագույն քաղաքակրթությունները երազները մեկնաբանել են գերբնականի և հոգեպաշտության շրջանակներում, այնինչ ժամանակակից հասարակությունը միտված է կյանքի տեսանկյունից վերլուծելու և մեկնաբանելու այն՝ փնտրելով ընդհանուր բովանդակություն երազի և առօրյա կյանքի միջև։ Հետազոտողների թիմը Իտալիայի Ռոմա Տրե համալսարանի (Roma Tre University) համակարգչային գիտնական (computer scientist) Ալեսանդրո Ֆոգլիի գլխավորությամբ անցկացրել […]

ԲՆՈՒԹՅՈՒՆ ԿԵՆՍԱԲԱՆՈՒԹՅՈՒՆ ՏԻԵԶԵՐՔ

Արդյո՞ք մանրէները կարող են «ճանապարհորդել» Տիեզերքում և մեկ այլ մոլորակում դառնալ նոր կյանքի սկիզբ

Պատկերացրեք, որ մանրադիտակային կյանքի ձևերը, ինչպիսիք են օրինակ մանրէները, տեղափոխվում են տիեզերք և վայրէջք կատարում մեկ այլ մոլորակի վրա: Եվ այն մանրէները, որոնք գոյատևման համար գտնում են բավարար պայմաններ, սկսում են բազմապատկվել ու զարգանալ՝ առաջացնելով նոր կյանք ինչ որ հեռավոր մոլորակում։ Այն փաստը, որ մանրէները կարողանում են գոյատևել բաց տիեզերքում, վաղուց հայտնի է: Բայց արդյո՞ք […]